اصول اخلاقی انتشار مقاله

قطب توسعه پایدار محیط جغرافیایی

منشور اخلاقی نشریههای علمی‎‎-پژوهشی توسعه پایدار محیط جغرافیایی

 

نشریه علمیپژوهشی توسعه پایدار محیط جغرافیایی ، با رسالت انتخاب و انتشار باکیفیت‌ترین پژوهش‌ها در حوزه پایداری، فعالیت می‌کنند. به­منظور تحقق این هدف، فرآیند بررسی و انتشار مقالات پژوهشی باید دقیق و با رویکردی بی­طرفانه انجام گیرد. جلب اعتماد تمامی ذی­نفعان در مورد رعایت عدالت، در فرآیند بررسی و انتشار مقالات موجب شهرت و اعتبار نشریه‎ها است. بنابراین منشور اخلاقی نشریه‎ برای دستیابی به هدف اعتمادسازی در فرآیند بررسی و انتشار طراحی شده است. نویسندگان و  داوران مجله موظف هستند تمام اصول اخلاق پژوهشی و مسئولیتهای مرتبط در زمینه انتشار را دانسته و به آن متعهد باشند.

اصول مربوط به نویسندگان محترم

  • مقاله ارسالی یا محتوای آن نباید قبلا در نشریه ای به چاپ رسیده یا همزمان به نشریه دیگری ارسال شده باشد و در صورت پذیرش در مجله نباید در جای دیگری ارائه یا چاپ شود.
  • فرد مسئول مقاله کسی است که در تهیه، آماده سازی، طراحی و اجرای مقاله سهم عمده را به عهده داشته است و سایر نویسندگان نیز به عنوان همکار در مقاله ذکر می شوند و نویسنده اصلی مقاله می بایست نسبت به وجود نام و اطلاعات تمامی نویسندگان و عدم وجود نامی غیر از نویسندگان مقاله اطمینان حاصل کند. همچنین کلیه نویسندگان مقاله را مطالعه و نسبت به ارائه آن به توافق رسیده باشند؛
  • تهیه مقاله باید عاری از هرگونه کژکارکردی، عمل غیراخلاقی و خلاف هنجارهای علمی شامل جعل داده، تحریف واقعیات، سرقت علمی در ارائه تحلیل یا اجرای آزمایش و بررسی آرای دیگران، یا در بیان نتایج تحقیق باشد. در صورتی که اعضای هیئت تحریریه در خصوص رعایت امور اخلاقی پرسشی داشته باشند، نویسنده تعهد به پاسخگویی و حق دفاع به حکم شواهد و درخواست رسیدگی دقیق و سریع دارد.
  • نشریه در رد یا قبول، ویرایش، تلخیص یا اصلاح مقاله­ های دریافتی آزاد است
  • نویسنده در هر زمانی که متوجّه هرگونه خطا و بی‌دقّتی در مقالۀ خود شود، نشریه را در جریان آن قرار داده، نسبت به اصلاح آن اقدام نماید و یا مقاله را بازپس گیرد.
  • نویسنده در هر زمانی که متوجه هر گونه خطا و بی‌دقتی در مقاله خود شود نشریه را در جریان آن قرار داده، نسبت به اصلاح آن اقدام و یا مقاله را بازپس گیرد.
  • نویسندگان می بایست کلیه پشتیبان های مالی مقاله خود را نیز معرفی نمایند؛
  • داوری تمام مقالات دریافتی توسط چند داور و بدون اطلاع آنها از نام نویسندگان انجام می شود. نظرهای داوران پس از جمع بندی به نویسنده  اعلام می شود.

 وظایف داوران

  • داوران در بررسی کیفی، محتوایی و علمی مقالات، به سردبیر و اعضای هیئت تحریریه مجله یاری رسانده، و از طریق دفتر مجله به بهبود و ارتقاء کیفی و محتوایی مقالات نویسندگان کمک می کنند.
  • داور انتخابی می بایست بعد از بررسی خلاصه مقاله، بلافاصله سردبیر نشریه را از تصمیم خود در مورد پذیرش یا عدم پذیرش داوری (به دلیل نبودن موضوع مقاله در حوزه کار داور، کمبود وقت یا ...) مطلع نماید. همچنین در صورت عدم پذیرش داوری، انتظار می رود داور سردبیر نشریه را در انتخاب داور جایگزین یاری کند.
  • داور به لحاظ حرفه ای  باید در حوزة موضوعی مقاله صاحبنظر و متخصص باشد. داور نباید مقالاتی که با حوزة تخصصی وی فاصله دارد را بپذیرد. همچنین شایسته است داور از پذیرش داوری مقالاتی که با موضوعات آنها اختلاف نظر اصولی دارد و ممکن است نتوانددر مورد آنها بررسی منصفانه ای انجام دهد، اجتناب کند.
  • داور نباید مقالاتی که منافع اشخاص، موسسات و شرکت های خاصی به وسیله آن حاصل و یا روابط شخصی در آن مشاهده می شود را برای داوری قبول کند.
  • داور نباید داوری مقالاتی که در انجام، تجزیه و تحلیل یا نوشتن آن مشارکت داشته است، را قبول نماید.
  • در صورت پذیرش داوری مقاله، داور موظف است نظرات تخصصی و اصلاحی خود را با وضوح و روشنی و در صورت نیاز با ارائه مدارک لازم در مهلت زمانی تعیین شده به سردبیر مجله و نویسندگان ارائه نماید. بررسی دقیق مراجع، جداول، تصاویر و دیگر ضمایم مقاله نیز جزو وظائف داور می باشد.
  • داوری مقالات بایستی بر اساس مستندات علمی و استدلال کافی انجام شده و از اعمال نظر سلیقه ای، شخصی، صنفی، نژادی، مذهبی و غیره در داوری مقالات خودداری گردد.
  • از داور انتظار می رود ارزیابی خود در مورد نقاط قوت و ضعف مقاله را به صورتی سازنده، صریح و آموزشی و همراه با تجزیه و تحلیل نقاط قوت و ضعف و ارائه پیشنهادهایی جهت اصلاح مقاله، به سردبیر مجله و نویسنده (نویسندگان) ارائه کند.
  • انتظار می رود داور مسئولیت پذیر، پاسخگو، وقت شناس، حقیقت جو، علاقه مند، و پایبند به اخلاق حرفه ای و رعایت حقوق دیگران باشند. استناد به شواهد معتبر و متناسب، انصاف، ادب، پرهیز از تعصب و پیش داوری و شتابزدگی، به همراه بیانی واضح برای سردبیر درباب میزان تناسب مقاله برای چاپ در مجله از دیگر خصوصیات داوران است.
  • از داوران انتظار میرود در صورتیکه مقاله از لحاظ اصولی بدون عیب و واضح نوشته شده است، از باز نویسی و اصلاح آن بر اساس سلیقه و اولویتهای شخصی خود اجتناب کنند. داوران باید به خاطر داشته باشند که مجله به تخصص علمی آنها احتیاج دارد نه خدمات ویراستاری ایشان.
  • داور موظف به اطمینان از ارجاع دهی کامل مقاله به کلیه تحقیقات، موضوعات و نقل قول هایی که در مقاله استفاده شده است می باشد. همچنین از داور انتظار می رود تحقیقات چاپ شده مرتبط که در مقاله به آنها ارجاع داده نشده است را به نویسندگان یادآوری کند.
  • داور باید کلیه اطلاعات موجود در مقالات را محرمانه تلقی نموده و از دراختیار دیگران قراردادن و بحث دربارة جزئیات آن با دیگران احتراز نماید.
  • داور حق ندارد قبل از انتشار مقاله، از داده ها یا مفاهیم جدید آن به نفع یا علیه پژوهش های خود یا دیگران یا برای انتقاد یا بی اعتبار سازی نویسندگان استفاده کند. همچنین پس از انتشار مقاله، داور مجاز به انتشار جزئیاتی فراتر از انچه توسط مجله چاپ شده است نمی باشد.
  • داور حق ندارد بجز با مجوز سردبیر مجله، داوری یک مقاله رابه فرد دیگری از جمله همکاران هیات علمی یا دانشجویان تحصیلات تکمیلی خود بسپارد. نام هر کسی که در داوری مقاله کمک نموده باید در گزارش داوری به سردبیر ذکر و در مدارک مجله ثبت گردد.
  • داور اجازه تماس مستقیم با نویسندگان در رابطه با مقالات در حال داوری را ندارد. هرگونه تماس با نویسندگان مقالات فقط از طریق دفتر مجله انجام خواهد گرفت.
  • از داوران انتظار می رود در گزارش "رفتار غیراخلاقی انتشاراتی و پژوهشی"  و ارسال مستندات مربوطه،  به سردبیر مجله جدیت و اهتمام به خرج دهند.